હેબર પ્રક્રિયામાં વપરાતો ડાયહાઈડ્રોજન વાયુ કુદરતી વાયુમાંથી મળતા મિથેનની ઊંચા તાપમાનની વરાળ સાથે પ્રક્રિયા કરીને ઉત્પન્ન થાય છે. બે તબક્કાની પ્રક્રિયાના પ્રથમ તબક્કામાં $CO$ અને $H_2$ નું નિર્માણ થાય છે. બીજા તબક્કામાં,પ્રથમ તબક્કામાં બનેલા $CO$ ની વધુ વરાળ સાથે વોટર ગેસ શિફ્ટ પ્રક્રિયા કરવામાં આવે છે,
$CO_{(g)} + H_2O_{(g)} \longleftrightarrow CO_{2(g)} + H_{2(g)}$
જો $400^{\circ}C$ તાપમાને એક પ્રક્રિયા પાત્રમાં $CO$ અને વરાળનું સમાન મોલર મિશ્રણ એવી રીતે ભરવામાં આવે કે જેથી $P_{CO} = P_{H_2O} = 4.0 \ bar$ થાય,તો સંતુલન સમયે $H_2$ નું આંશિક દબાણ કેટલું હશે? $400^{\circ}C$ તાપમાને $K_p = 10.1$ છે.
$CO_{(g)} + H_2O_{(g)} \longleftrightarrow CO_{2(g)} + H_{2(g)}$
જો $400^{\circ}C$ તાપમાને એક પ્રક્રિયા પાત્રમાં $CO$ અને વરાળનું સમાન મોલર મિશ્રણ એવી રીતે ભરવામાં આવે કે જેથી $P_{CO} = P_{H_2O} = 4.0 \ bar$ થાય,તો સંતુલન સમયે $H_2$ નું આંશિક દબાણ કેટલું હશે? $400^{\circ}C$ તાપમાને $K_p = 10.1$ છે.
(D) ધારો કે કાર્બન ડાયોક્સાઇડ અને હાઇડ્રોજન વાયુ બંનેનું આંશિક દબાણ $p$ છે. આપેલી પ્રક્રિયા છે:
$CO_{(g)} + H_2O_{(g)} \longleftrightarrow CO_{2(g)} + H_{2(g)}$
પ્રારંભિક: $4.0 \ bar \quad 4.0 \ bar \quad 0 \quad 0$
સંતુલન સમયે: $(4.0 - p) \ bar \quad (4.0 - p) \ bar \quad p \ bar \quad p \ bar$
આપેલ છે કે $K_P = 10.1$
હવે,
$\frac{P_{CO_2} \times P_{H_2}}{P_{CO} \times P_{H_2O}} = K_P$
$\frac{p \times p}{(4.0 - p)(4.0 - p)} = 10.1$
$\frac{p}{4.0 - p} = \sqrt{10.1} = 3.178$
$p = 12.712 - 3.178p$
$4.178p = 12.712$
$p = 3.04 \ bar$
તેથી,સંતુલન સમયે $H_2$ નું આંશિક દબાણ $3.04 \ bar$ હશે.
$CO_{(g)} + H_2O_{(g)} \longleftrightarrow CO_{2(g)} + H_{2(g)}$
પ્રારંભિક: $4.0 \ bar \quad 4.0 \ bar \quad 0 \quad 0$
સંતુલન સમયે: $(4.0 - p) \ bar \quad (4.0 - p) \ bar \quad p \ bar \quad p \ bar$
આપેલ છે કે $K_P = 10.1$
હવે,
$\frac{P_{CO_2} \times P_{H_2}}{P_{CO} \times P_{H_2O}} = K_P$
$\frac{p \times p}{(4.0 - p)(4.0 - p)} = 10.1$
$\frac{p}{4.0 - p} = \sqrt{10.1} = 3.178$
$p = 12.712 - 3.178p$
$4.178p = 12.712$
$p = 3.04 \ bar$
તેથી,સંતુલન સમયે $H_2$ નું આંશિક દબાણ $3.04 \ bar$ હશે.
Explore More
Similar Questions
$1000 \ K$ તાપમાને,બંધ પાત્રમાં સંતુલન સ્થિતિએ $CO_{2(g)} + C_{(s)} \rightleftharpoons 2 CO_{(g)}$ પ્રક્રિયા માટે $CO_{2(g)}$ અને $CO_{(g)}$ ના આંશિક દબાણ અનુક્રમે $0.15 \ bar$ અને $0.60 \ bar$ છે. આ જ તાપમાને આ પ્રક્રિયા માટે $K_c$ નું મૂલ્ય આશરે કેટલું હશે?
DifficultAP EAMCET 2019
View Solution$1000 \ K$ તાપમાને,$A_{(g)} \rightleftharpoons B_{(g)} + C_{(g)}$ પ્રક્રિયા માટે $K_c$ નું મૂલ્ય $10 \ mol \ L^{-1}$ છે. $K_p$ નું મૂલ્ય ($atm$ માં) કેટલું થશે? (આપેલ છે $R = 0.082 \ L \ atm \ K^{-1} \ mol^{-1}$)
એક પ્રતિવર્તી પ્રક્રિયા $A \rightleftharpoons B$ માટે,પૂર્વ-ઘાતાંકીય અવયવ (pre-exponential factor) પુરોગામી અને પ્રતિગામી બંને પ્રક્રિયાઓ માટે સમાન છે અને તેનું મૂલ્ય $20 \ s^{-1}$ છે. જો પુરોગામી પ્રક્રિયા માટે એન્થાલ્પી ફેરફાર $-41.5 \ kJ \ mol^{-1}$ હોય,તો $500 \ K$ તાપમાને સંતુલન અચળાંકનું મૂલ્ય કેટલું થશે?
તેના ઘટક તત્વો ($1 \ mol$ $N_2$ અને $3 \ mol$ $H_2$) માંથી એમોનિયાના નિર્માણ માટે,$V \ L$ કદના બંધ પાત્રમાં $K_C$ નું મૂલ્ય શું હશે? [એકમ $K_C = mol^{-2} \ L^2$]
$2NO_{2(g)} \rightleftharpoons 2NO_{(g)} + O_{2(g)}$ પ્રક્રિયા માટે,$184 \, ^\circ C$ તાપમાને સંતુલન અચળાંક $K_c = 1.8 \times 10^{-6}$ છે. $184 \, ^\circ C$ તાપમાને $K_p$ અને $K_c$ ની સરખામણી કરતા,આપણને મળે છે કે:
Easy
View SolutionVedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See Demo